Filter op
Terug naar overzicht

Wat zegt Uu? De Boer & Big Data

In onze rubriek ‘wat zegt Uu?’ bespreken we een stelling of vraagstuk en zijn we erg benieuwd naar JULLIE MENING! Deze keer bespreekt ons SFYN Utrecht lid Marjolein Heijne de invloed van Big data op de agrarische sector. Lees onderstaand artikel en laat ons weten hoe JIJ over big data & de boer denkt door te reageren op dit bericht op onze Socials.

Inleiding

Binnen de agrifoodsector wijzen de signalen dezelfde kant op. Datadeling lijkt noodzakelijk om een antwoord te hebben op de mega-uitdaging waar de agrarische sector voor staat geplaatst: voldoende voedsel van hoge kwaliteit produceren voor de circa 10 miljard mensen wereldwijd in 2050. Wetenschappers, bedrijven en overheden weten het zeker: in de agrarische sector is het tijdperk aangebroken waarin big data de sleutel is voor innovaties en groei.

Big data als big business

Voorzitter Ton Loman van Stichting Smart Dairy Farming noemt als voorbeeld: ‘Denk aan het beter voorspellen van de melkaanvoer. Een initiatief dat nu loopt, is het berekenen van de premie voor robotmelkers die wel weidegang willen toepassen. Dit systeem kan talrijke ideeën aanjagen, omdat je een veilige weg hebt om de data van A naar B te brengen. Er komen steeds meer data realtime beschikbaar, het veilig (“trusted”) delen daarvan zal innovaties stimuleren en daarmee de kracht van de Nederlandse agrarische sector versterken.’

Ook zaadveredelaar en producent van gewasbeschermingsmiddelen Monsanto zet grootst in op data. Eind 2013 kocht Monsanto voor bijna $ 1 miljard het bedrijf The Climate Corporation. The Climate Corporation is in het dataveld de koploper. Het bedrijf uit San Francisco is in 2009 opgericht door ex-Google-werknemers. Het bedrijf koppelt gegevens over het weer, de bodem en de gewassen. Monsanto staat niet alleen: steeds meer bedrijven verzamelen op het boerenerf data, en dat roept vragen op.

De belangrijkste vraag is wie eigenlijk eigenaar is van de data. In principe zijn dat de boeren zelf. Maar zodra zij contracten afsluiten, zijn er voorwaarden. Tobias Menne, ‘Global Head Digital Farming’ van Bayer dat onlangs is  gefuseerd met Monsanto noemt: “Iedereen zegt: de data van de boeren. Maar lees de gebruikersvoorwaarden van trekkerfabrikanten. Dan blijkt dat je bij de aanschaf toestemming geeft aan de leverancier om data te verzamelen over de machine en alle apparaten die eraan zijn gekoppeld. Vaak is er wel een ontsnappingsclausule, maar wie verdiept zich hierin en weet deze te vinden?”

Voordeel voor de boer of het bedrijf?

Met de data denken bedrijven betere producten en diensten te kunnen leveren. Meer toegevoegde waarde en dus extra inkomsten. Via internet kunnen de gegevens van apparaten automatisch worden uitgewisseld. Software zet de data op een rij en kan de boer in real time helpen een besluit te nemen. Niet op het niveau van een akker of stal, maar op een veel specifieker niveau. Het gebruik van data leidt tot een landbouw waarbij steeds wordt gezocht naar de beste oplossing voor een individuele plant of een individueel dier.

In theorie leidt een datagedreven landbouw tot minder druk op het milieu, gezondere planten en dieren en een hogere opbrengst. De datarevolutie heeft ook een keerzijde. Informatie over bodem en klimaat kunnen bijvoorbeeld de waarde van landbouwgrond mede gaan bepalen. En de vraag is of de boer ook financieel wijzer wordt van data, of dat machtige toeleveranciers en afnemers de extra marge die met data gerealiseerd wordt, opsnoepen. Een studie van ABN AMRO  laat zien dat vooral fabrikanten en verwerkers van agrarische producten momenteel de vruchten van de datarevolutie plukken. Tevens ziet men vaak dat uitwisseling van agri-food data tussen platformen en applicaties stagneert door de aanhoudende discussie over het eigendom van data, privacy, en angst voor machtsconcentratie in de keten.

En de consument?

Dezelfde agro- en voedingsmiddelenindustrie heeft ook te maken met een veranderende consument. Een consument die verwacht dat de wereld om hem of haar draait, op elk moment, overal en via ieder kanaal. Dit is dezelfde consument die zich abonneert op de maaltijdbox, bereid is extra te betalen voor regionale, biologische of bijzonder verpakte producten. De klant kan, gewapend met een smartphone en internet, eindelijk zelf bepalen. Retailers vertalen deze klantvraag naar de voedingsmiddelenindustrie, die dit op haar beurt omzet in een vraag voor de handel en de productiekant, de boer. Er is hier sprake van ketenomkering. Een keten waar informatie, zoals de herkomst, de manier van transport en de CO2-footprint van het product, steeds centraler staat. Een consument wil op een eenvoudige manier duidelijk hebben wat de objectieve waarde van het product is zodat hij kan kiezen op basis van zijn voorkeuren. De waarde van het product lijkt hierdoor medebepaald door de informatie, de meegeleverde data.

De mogelijkheid om via data en technologie gedreven verbindingen kansen te creëren binnen de agri-sector is enorm, maar het roept vanzelfsprekend ook veel vragen op:

  • Is een betrouwbare manier van dataverkeer mogelijk?
  • Maakt de data het boeren gemakkelijker maken om bedrijfsprocessen op hun bedrijf te verbeteren?
  • Hoe voorkom je dat verkeerden met de data van de boer aan de haal gaan?
  • In hoeverre is data noodzakelijk voor de waarde van een product?

Hoe zie jij big data in de agrarische sector? Maakt de datarevolutie de grote agriconcerns of juist de boeren machtiger? We zijn benieuwd naar JOUW mening. Laat het ons weten door te reageren op dit artikel op onze Socials.

Meer weten? Neem een kijkje bij de bronnen die zijn gebruikt voor dit artikel:

Tekst // Marjolein Heijne
Foto // PC magazine